TRUE ŁUŽYCA to jo podcast, źož se glěda na regionalne basnicki, legendy a mysteriozne wulicowanja z Łužyce ako na njerozwězane kriminelne pady. My pśeslěźujomy stare tšojenja z forensiskimi metodami, wupšašujomy casowe znanki a analyzěrujomy njestatk – na měsće, we jsach, gólach, na póli a niźi wence. Wšuźi tam, źož su se te tšojenja zazdaśim stali.

TRUE ŁUŽYCA jo projekt wót organizacije DOMOWINA Niederlausitz Projekt gGmbH w Chóśebuzu. Team źěła gromadu z medijowymi partnarjami, z uniwersitu BTU Chóśebuz - Zły Komorow, regionalnymi domowniskimi towaristwami, z festiwalom Elbenwald, a teke z dalšnymi kooperaciskimi partnarjami. Lars Katzmarek MdL, powědaŕ za serbske luźe frakciji SPD w Landtagu Bramborska pódpěrujo naš projekt.

True crime jo ten nejwěcej woblubowany žanr podcastow w Nimskej. My wzejomy tu wizu wulicowanja – napněśe, pśepytowanje, wótwórjone pšašanja – a pśenjasomy ju na regionalne bajki a legendy. Tak nastanjo nowa forma kulturnego rozestajanja, ako rozdrosćujo, wucy a teke pokažo wjeleraku kulturu w Łužycy.

TRUE ŁUŽYCA jo dwójorěcnje zgótowany: we nimskej a dolnoserbskej rěcy. Serbska mjeńšynowa kultura jo bytostny źěł projekta. My wusko źěłamy ze serbskimi kulturnymi institucijami, aby awtentiskosć a kulturelne cuśe zarucyli.

Planujomy wósym až do źaseś epizodow, kužda 45 až do 60 minutow dłujka. Kuždy tych pěśich wokrejsow bramborskeje Łužyce buźo zastupjony pśez minimalnje jadnu epizodu.

Gaž produkcija jo gótowa, spśistupnijomy TRUE ŁUŽYCA na wšyknych powšyknje znatych podcastowych platformach. Tu informaciju ga to buźo, namakajośo na tom boce, a teke na našych socialnych medijach.

My pytamy tšojenja a legendy z wašych jsow a městow, mysteriozne wulicowanja z Łužyce – wšojadno lěc wustnje dalej dawane, pśisamem zabyte abo wobydlarjam gmejny derje znate. To mógu serbske basnickowe figury a nałogi byś, njerozkłaźone tšojeńka, mysteriozne městka abo tšojenja z krajinow wokoło jamow, z gólkow a z rynkow starych městow.

My njewobchadamy z realnymi kriminelnymi njestatkami a teke nic z wumyslonymi tšojenjami. Wóno źo wó dalej dawany „wulicowaŕski pókład“ - wó basnicki, legendy, mysteriozne tšojenja, ako su zwězane z regionom a se napšawdu póśěguju na swójo město, wjas abo towarišnosć.

Tak, ako jo za tebje nejlažčej: z mejlku (tekstowa forma), ako zukowu powěsć (awdio-dataja pśez mejlku abo messenger) abo klasiski z listom. Zapódaśa w dolnoserbskej rěcy su wjelgin witane.

Ně, zewšym nic. Fragmenty, wótłamki, wagne spomnjeśa — to wšykno jo drogotne. Młogi raz su rowno te njedopołne tšojenja, ako pśinjasu nejwěcej interesantne wuslěźowanja. Wulic nam jadnorje, co sy ty słyšał, wót kogo a źo jo se to zazdaśim stało. Wšykno druge buźomy wuslěźiś.

Kužde zapódaśe se wót redakciskeje kupki pśeglěda a se pógódnośi jogo potencial za podcastowu epizodu. Móžo byś, až buźomy se na tebje wobrośiś, aby wěcej zgónili. Pó tom se zachopijo slěźenje na měsće — my buźomy wupšašowaś casowe znanki, wobchójźiś te městnosći a analyzěrowaś z forensiskimi metodami historiske město njestatka.

Jo. Móžoš swójo tšojenje zapódaś, mimo togo aby swójo mě nam gronił. My njamóžomy pak śi za dalšne pšašanja kontaktěrowaś, což móžo pśepytowanje póśěžyś. Gaž coš, aby śi pó mjenju gronili - abo gaž nic - daj nam to jadnorje k wěsći.

Tšojenja buźo wuzwóliś redakciski team gromaźe z sobuźěłaśerjami uniwersity BTU, kótraž buźo wědomnostnje pśewóźowaś. Kriterije su mjazy drugim: regionalne zakórjenjenje tšojenja, jogo wuslěźowaŕski potencial, zastupjenje wšyknych wokrejsow a móžnosć tšojenje dwójorěcnje pśeźěłaś.

Story-scouty su luźe z regiona, ako identificěruju we swójich gmejnach potencielne pady — powěsći, ako tak pšawje njejsu se hyšći napisali, městka z pótajmneju historiju, paršony ako wěźe wjele wót starych tšojenjow. W community-źěłaŕnickach buźomy interesěrowane luźe wukubłaś k story-scoutam.

Sobuslěźarje a sobuslěźaŕki woglědaju gromaźe z produkciskim teamom na města tšojenjow. Wóni pomogaju pśi rešeršy a pśi górjejbranju zukow, głosow abo interviewow. Pśi tom wužytne jo jich znaśe wokolnosći. Znajoš-li te sćažki, luźe, tšojenja — ga sy ty idealny pomocnik pśi našych slěźenjach na měsće.

Na kuždy part. Rowno głose wobydlarjow a wobydlaŕkow wšakich generacijow su za projekt wjelgickan wažne. Jolic znajoš tšojeńko z prědneje abo drugeje ruki a sy zwólniwy, pśed mikrofonom wót togo wulicowaś, pśizjaw se pla nas.

Wót apryla až do junija se wótměwaju tak pomjenjone community-workshops (źěłaŕnicki) we wšyknych pěśich wokrejsach. Tam pósrědnjaju se inwestigatiwne metody rešeršy, zakłady podcastoweje produkcije a teke audio-storytelling. Workshopy su myslone za luźe we kuždem starstwje. Prědkznaśa njejsu notne.

Ně. To jadnučke, což pótrjebaš jo narskosć a interesa na tšojenjach twójej domownje. Wšo jadno, lěc ty sy 16 abo 80 lět stary, lěc rad podcasty słyšyš abo hyšći žednje njejsy je słyšał – sy wutšobnje witany!

Naš team buźo wšykne pśipósłane tšojenja nejpjerwjej pśeglědaś a te gódnjejše wuzwóliś ako zakład za podcastowu epizodu. Pśipódla budu wóni wótkłaźone w kulturnem archiwje. Tam budu wšykne pśeslěźone wulicowanja trajnje dokumentěrowane a pśistupne online. Wót detailow pšawa wužywanja buźomy tebje prědk wózjawjenja informěrowaś.

Jo. Gaž coš, aby twójo mě wóstało pótajmne, ga respektěrujomy to. Groń nam to jadnorje pśi pśipósłanju tšojenja. Teke casowe znanki, sobuslěźarje a sobuslěźaŕki mógu anonymne wóstaś, gaž sebje to žyce.

Twóje daty budu jano we ramiku projekta wužywane a pó kazni DSGVO pśeźěłane. Kontaktowe daty wužywamy jano za komunikaciju z tebu, a njebudu dalej dane. Wěcej informacijow móžoš we našom rozkłaźenju wobzwarnowanja datow namakaś.

Jo. Pśed wózjawjenim twójogo głosa abo twójogo pśinoska, dostanjoš wót nas dokument, źož kradu stoj kak twój pśinosk buźo wužywany. Mimo twójogo pśizwólenja njebuźomy nic wózjawiś.

TRUE ŁUŽYCA wopśimjejo wšykne pěś wokrejsow bramborskeje Łužyce: Chóśebuz (bźezwokrejsne město), Sprjewja-Nysa, Dubja-Błota, Górne Błota-Łužyca a Łobjo-Halštrow. Kuždy wokrejs grajo rolu we nanejmjenjej jadnej episoźe.

We TRUE ŁUŽYCA fokus lažy na bramborskeje Łužycy. Tšojenja ze sakskeje Łužyce abo z górneje Łužyce njebuźomy we tej štafli zapśimjeś. Dokumentěrujomy je pak raźi za móžne rozšyrjenje formata we pśichoźe.

Serbska kultura jo žywy ale wobgrozony źěł łužyskeje identity. Wjele zapśimujucych tšojenjow a wulicowanjow ma serbske kórjenje. Dwójorěcne wugótowanje togo projekta cesći sebje tu mjeńšynowu kulturu, napóraju serbske powěsći wěcej pśistupne za šyršy publikum, a pomoga pśi tom serbsku rěc we wšednem žywjenju widobnu a słyšabnu źaržaś.

W juliju buźomy kompletnu epizodu podcasta live na jawišću producěrowaś – we kooperaciji z festiwalom Elbenwald. Publikum buźo aktiwnje do pśepytowanja zapśěgnjony, móžo swóje teorije pśinjasć a buźo dolabowaś nastaśe jadneje epizody na měsće. To buźo zwězanje performance‘owego wuměłstwa z digitalneju kulturneju produkciju.

VWót awgusta až do oktobra buźośo móc se wobźěliś na „groznych špacěrach“ k městam njestatka z wjednikom. Na měsće móžośo sebje pśidatne awdio-wopśimjeśa pśez QR-code wótwołaś, a te tšojenja tam dolabowaś, źož su se zazdaśim stali. Myster-walks zwězuju podcastowe wopśimjeśa z turistiskimi nazgónjenjami.

Wšykne terminy buźomy wózjawiś na tom internetowem boku a teke na socialnych medijach. Gaž njocoš nic pśepasć, slěduj nam na tych kanalach abo napiš nam mejlku. Stakim njebuźoš wěcej nic skomuźiś.

omowniske towaristwa pomogaju nam twariś mósty k wobydlarjam a daju nam jich wěźenje. Šule mógu TRUE ŁUŽYCA wužywaś ako material za wucbu bazěrowanu na projektach. Kulturne institucije mógu se wobźěliś ako partnarje za rešeršu, ako multiplikatory abo pśez to, až stajiju nam rum k dispoziciji za našo źěło abo naše zmakanja.

Jo, naš pakśik informacijow z wopisanim projekta, bildkami, zdźěleńkami za casniki stajijomy žurnalistam raźi k dispoziciji.

Wšykne pšašanja za casniki a medije pšosym na hola(at)santacristina.org pósłaś. My buźomy malsnje wótegroniś.